Wat maakt gelukkig? Deze Nobelprijswinnaar weet het
Over onze drang om steeds maar alles te verbeteren
Hoe krijg ik meer focus? Wat is de beste ochtendroutine? Hoe zie ik er beter uit? Hoe slaap ik het best? Onze continue drang tot optimalisatie: we streven naar beter, slimmer, meer.
Beetje slenteren? Niks daarvan. Minimaal 10.000 stappen halen.
Een Nobelprijswinnaar zette grote vraagtekens bij die optimalisatiedrang.
Herbert Simon over satisficing
Die Nobelprijswinnaar is Herbert Simon, een van de bekendste sociaalwetenschappers van de twintigste eeuw. In 1978 ontving hij de Nobelprijs Economie voor zijn werk over beperkte rationaliteit. Hij laat zien dat we niet volledig rationeel zijn.
Beperkte rationaliteit bepaalt hoe we keuzes maken. We maken vaak niet de beste keuze, maar kiezen voor de ‘goed genoeg’ optie. Simon introduceerde daarvoor de term satisficing. Een samentrekking van to satisfy (tevredenstellen) en to suffice (voldoende).
We ‘satisficen’ voortdurend. Als we een nieuwe telefoon kopen, zetten we niet honderden smartphonemodellen in Excel. We kiezen de telefoon die zo’n beetje ‘goed genoeg’ aan al onze wensen voldoet. We vragen wat rond, zoeken op interenet en kiezen.
Life-hacks van een Nobelprijswinnaar
Het wetenschappelijke werk van Simon kende ik al. Maar wat ik nog niet wist: Simon paste zijn wetenschappelijke inzichten toe in zijn eigen leven. In een mooi artikel in The New York Times vertelt David Epstein hierover.
Was iets goed genoeg? Prima, dan liet hij het zo.
Zijn dochter vertelt:
“Zo at hij altijd hetzelfde ontbijt – havermout, een halve grapefruit en zwarte koffie – en woonde 46 jaar lang in hetzelfde huis. […] Door de kleine beslissingen uit handen te geven, kon hij zich meer richten op de mensen en het werk dat er voor hem echt toe deed.”
Quote uit The New York Times
Wat betekent dit voor je werk?
Voor je werk (en je leven) geldt volgens Simon: stop met optimaliseren. Zoek naar wat goed genoeg is en houd daaraan vast.
Jaren geleden deelde ik mijn twijfels over de invulling van mijn loopbaan met een senior collega. Hoe kon ik het verbeteren? Zijn antwoord: “Wat je doet is goed genoeg.”
Dat was precies wat ik toen nodig had. En misschien ook van wat meer mensen nodig hebben, in een tijd waarin veel mensen last hebben van een burn-out.
En extra geruststellend, zo weet ik nu: helemaal in lijn met de ideeën van Herbert Simon.
Vond je dit interessant? Geef de nieuwsbrief dan een hartje of plaats een reactie. Dank!
Je kunt dit stuk doorsturen naar een vriend, partner of collega die vaak op zoek is naar verbetering. Goed is goed genoeg.
Tot de volgende keer,
Lars
Leestips
Het artikel in de New York Times over Herbert Simon van David Epstein, getiteld “The Nobel-Winning Psychologist Who Believed He Found the Secret to Happiness”.
Als je toch geïnteresseerd bent in een optimale ochtendroutine, kijk dan eens naar het werk van Andrew Huberman. Het betekent wel dat je meer dan een uur moet wachten voordat je koffie mag drinken ☕︎.
We gebruiken het werk van Simon nog steeds in de bestuurskunde. We doen dit onder andere in de gedragsbestuurskunde, oftewel Behavioural Public Administration. We laten daarbij zien dat burgers (maar ook beleidsmakers) niet altijd de beste keuzes maken en wat dit betekent voor beslissingen bij de overheid.

Ik probeerde altijd zoveel mogelijk in één keer me te nemen. Dat leek het meest economisch.
Nu probeer ik echt oneconomisch te zijn. Als ik nu koffie voor mij en mijn vrouw uit de keuken ga halen met iets lekkers erbij, loop ik twee soms wel drie keer naar de keuken. Zo oneconomisch als wat. Maar zo ontspannend, rustig en zonder knoeien. Probeer eens wat vaker oneconomisch te zijn. Veel gezonder 😊