Even doorbijten nog, die laatste dagen vol vergaderingen en scriptieverdedigingen. Daarna zet ik mijn out-of-office aan. Dat doe ik een dag eerder dan dat ik vertrek. Een soort overgangsdag om mijn inbox leeg te maken. Zo kom ik al een beetje los van mijn werk.
Dat is de eerste stap om echt uit te rusten. Want vakantie werkt beter dan we dachten. En opvallender: niet waar je op vakantie gaat bepaalt hoe herstellend je vakantie is, maar je mentale afstand tot je werk. Oftewel: lukt het om echt los te komen van je werk?
Vakantie werkt beter dan we dachten
Vakantie heeft een groter effect op je welzijn dan we dachten, zo schrijft emeritus hoogleraar psychologie Wilmar Schaufeli naar aanleiding van een nieuwe overzichtsstudie.
Lang was het idee: na je vakantie voel je je een klein beetje beter, maar dit effect is klein en verdwijnt zodra je weer aan het werk gaat. Een nieuwe meta-analyse (2025) – een overzichtsstudie die de resultaten van andere onderzoeken samenvat – morrelt nu aan dat idee.
De vakantievibe houdt ook langer aan dan verwacht, zelfs tot drie weken na je vakantie.
Figuur. Vakantie zorgt voor meer welzijn dan verwacht, en dit effect neemt langzaam af nadat we weer op het werk zijn. Bron
Stuur je hoofd met vakantie
Je rust beter uit tijdens je vakantie als je helemaal loskomt van je werk. Mentaal loskoppelen is zelfs belangrijker dan waar je naartoe gaat op vakantie. Wilmar Schaufeli schrijft daarover in zijn column:
“Niet de fysieke afstand bepaalt het herstel, maar de mentale afstand. Wie op een strandbedje voortdurend e-mails leest, herstelt minder goed dan iemand die thuis in de tuin zit zonder aan werk te denken.”
Dus: stuur je hoofd met vakantie. Uitrusten begint niet op het strand, maar in je hoofd. Veel professionals zijn ook bereikbaar tijdens hun vakantie. Een appje van een collega. Een Teams-bericht. Toch even je e-mail checken. Elk bericht trekt ons mentaal terug naar kantoor. Dan ben je met je lijf wel op het strand, maar je hoofd is nog op kantoor.
Een zachte landing op kantoor
En dan, na die vakantie: de terugtocht naar kantoor. Je kan je al voorstellen hoe die oneindige lijst e-mails in je inbox eruitziet.
Zorg voor een zachte landing als je je werk weer oppakt. Dat is wat de auteurs van de meta-analyse bepleiten. Start rustig op, bijvoorbeeld door de eerste dagen thuis door te brengen, zonder afspraken. Geef jezelf de tijd om weer in het ritme te komen.
Radicale maatregel: de ultieme out-of-office
Voor wie durft: verwijder automatisch al je e-mails. De journalist Marina Koren van The Atlantic ontving onderstaande out of office toen ze iemand benaderde voor een interview:
“Bedankt voor uw bericht. E-mails die tussen [deze en deze datum] worden ontvangen, worden binnen 8 uur van deze server verwijderd. Stuur uw bericht na [deze datum] opnieuw.”
Sommige bedrijven – zoals Daimler – experimenteerden met het automatisch verwijderen van e-mails tijdens je vakantie. Veel navolging heeft het niet gekregen. We zijn misschien toch te bang om iets te missen.
Zelf ga ik mijn e-mails niet automatisch verwijderen. Maar ik ga geen e-mails checken in Italië.
De volgende Werknotities verschijnt eind augustus. Tot die tijd probeer ik mijn hoofd mee op vakantie te nemen.
Fijne zomer.
Blijf nadenken,
Lars
Vond je dit interessant? Geef de nieuwsbrief dan een hartje of plaats een reactie. Dat waardeer ik!
Je kunt dit stuk doorsturen naar een vriend, partner of collega.
Leestips
Het artikel in The Atlantic van Marina Koren: The Most Honest Out-of-Office Message.
De column van emeritus hoogleraar Wilmar Schaufeli: Vakantie werkt beter dan we dachten.
De meta-analyse van Ryan Grant, Beth Buchanan en Kristen Shockley over de effecten van vakantie op welzijn.
Zo’n ‘uw mail wordt verwijderd’-mailtje heb ik ook weleens ontvangen. Ik snap de aantrekkingskracht, maar je verlegt de verantwoordelijkheid naar de verzender: die moet in zijn agenda zetten dat hij de mail later nog eens verstuurt.
Als ik iemand een brief zou sturen en dan een brief terugkreeg met de boodschap ‘Je brief is ongelezen verbrand, stuur ‘m over een maand nog eens’ zou ik daar - zacht gezegd- wel van op kijken.
Interessant! Ik merk ook altijd dat de collega’s die net terug komen van vakantie (mijzelf incluus) altijd veel creatiever zijn, critischer kijken naar processen en altijd mer de beste ideëen komen.
Kan ik uit je verhaal concluderen dat je beter vaak korter op vakantie kan gaan (mits je dan voldoende mentaal kan afkoppelen) dan een of twee keer wat langer? Of is dat te kort door de bocht?